X بستن تبلیغات
X بستن تبلیغات
header
متن مورد نظر

اعتماد به نفس چیست؟

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

اعتماد به نفس چیست ؟ ارتباط اعتماد به نفس با خویشتن پذیری چیست ؟ تاثیر اعتماد به نفس چیست ؟ اعتماد به نفس چه تاثیری بر ارتباط و زندگیمان دارد ؟ مشخصات یک فرد متکی به نفس کدام است ؟ چه عواملی اعتماد به نفس فرد را مختل میکند ؟

 

اهمیت حرمت به نفس

احساس ما از خویشتن و آنچه در مورد خود می اندیشیم بر کلیه جوانب تجربه ما از زندگی اثر قطعی دارد . شیوه رفتار ما در کار و حرفه , در مسائل عشقی و عاطفی , درنقش پدر و مادر و در رابطه با فرزندان و در پیشرفت امور زندگی همه و همه متاثر و در گروی احساس ما از نقش خویشتن است . همچنین راهگشای فهم و درک ما از خود و دیگران است.

جدا از مسائلی که منشا زیستی دارند, اکثر مشکلات  روانی از اعتماد به نفس ضعیف ناشی میشود . اعم از اضطراب , افسردگی , ترس , اعتیاد , مشکلات زناشویی , عادت اذیت و آزار کودکان , جنایت و آشوبگری همه و همه در حرمت نفس ضعیف ریشه دارند و ردیابی میشوند. از همه قضاوتهای ما در زندگی هیچیک به اهمیت قضاوت ما از نفس خویش نیست.

اعتماد به نفس سالم یک نیاز اصولی و  اساسی برای برخورداری از یک زندگی با فرجام است.

اعتماد به نفس چیست ؟ ارتباط اعتماد به نفس با خویشتن پذیری چیست ؟ تاثیر اعتماد به نفس چیست ؟ اعتماد به نفس چه تاثیری بر ارتباط و زندگیمان دارد ؟ مشخصات یک فرد متکی به نفس کدام است ؟ چه عواملی اعتماد به نفس فرد را مختل میکند ؟

 

اهمیت حرمت به نفس

احساس ما از خویشتن و آنچه در مورد خود می اندیشیم بر کلیه جوانب تجربه ما از زندگی اثر قطعی دارد . شیوه رفتار ما در کار و حرفه , در مسائل عشقی و عاطفی , درنقش پدر و مادر و در رابطه با فرزندان و در پیشرفت امور زندگی همه و همه متاثر و در گروی احساس ما از نقش خویشتن است . همچنین راهگشای فهم و درک ما از خود و دیگران است.

جدا از مسائلی که منشا زیستی دارند, اکثر مشکلات  روانی از اعتماد به نفس ضعیف ناشی میشود . اعم از اضطراب , افسردگی , ترس , اعتیاد , مشکلات زناشویی , عادت اذیت و آزار کودکان , جنایت و آشوبگری همه و همه در حرمت نفس ضعیف ریشه دارند و ردیابی میشوند. از همه قضاوتهای ما در زندگی هیچیک به اهمیت قضاوت ما از نفس خویش نیست.

اعتماد به نفس سالم یک نیاز اصولی و  اساسی برای برخورداری از یک زندگی با فرجام است.

 

تعریف اعتماد به نفس 

اکثر ما آدمیان فکر میکنیم که اعتماد به نفس داشتن یعنی اطمینان به توانایی خود در انجام دادن کارهایی خاص , بعبارت دیگر شاید شخص بگوید :\”من هندمندم و به توانایی خود در نقاشی اطمینان دارم\” یا  \”من فروشنده ای هستم که به توانایی خود در فروش و متقاعد کردن مشتریان به خرید اجناس اطمینان دارم\”و….

اما در اینکه فکر کنید برای کسب اعتماد به نفس , باید بعضی کارها را به خوبی انجام دهید , از نقاشی گرفته تا فروش, ابراز عشق و یا کارهای دیگر , اشکالی وجود دارد و آن این است که:

با اینکه در مهارتهای بسیاری میتوانید خبره شوید , تنها تواناییهای محدودی را میتوانید کسب کنید . بنابراین اعتماد به نفستان بر پایه کارهایی میباشد که به خوبی انجام میدهید , تنها بعضی اوقات احساس اعتماد به نفس میکنید و آن موقعی است که آن کار بخصوص را انجام میدهید.

   

یعنی اگر ملک خرید و فروش میکنید و در کارتان موفق هستید تنها وقتی که ملکی را می فروشید احساس اعتماد به نفس دارید و در باقی اوقات وضع بدین گونه نخواهد بود. بنابراین درمی یابیم که اگر تمامی وقت خود را صرف کارهایی نکنید که در آنها مهارت دارید و آنها را به نحو رضایت بخشی انجام میدهید, مدت زمانی را که احساس اعتماد به نفس دارید محدود کرده اید. بهمین دلیل افراد بسیاری به کار خود اعتیاد دارند, و زمان زیادی ا ز زندگیشان را در کار خود صرف میکنند و تعادل زندگی آنها بهم می خورد. آنها تنها وقتی از خود راضی اند که آن کار را انجام میدهند و یا از توانایی یاد شده بهره می برند. اعتماد به نفس احساسی است که باید از آنچه میدانیم و انجام میدهیم فراتر رویم.

فرق نمیکند که د رزندگی چه چیزی را کسب کرده اید . اگر باطنا احساس حقیقی اعتماد به نفس را نداشته باشید , آن دستاورد و موفقیتهای ظاهری در واقع ارزش ندارند.

   

اعتماد  به نفس واقعی هیچ ارتباطی به رویدادهای ظاهری زندگی شما ندارد. اعتماد به نفس بخاطر آنچه که انجام میدهید به وجود نمی آید بلکه بدلیل باورتان به توانایی درونی خود است که شما را قادر میسازد تا آنچه را که میخواهید انجام دهید. 

 

ویژگی یک انسان متکی به نفس  

۱-     انسان متکی به نفس با وجود همه موانع به خود اطمینان دارد.

۲-  انسان متکی به نفس به نتیجه کار وابسته نیست.

۳- انسان متکی به نفس علیرغم عدم وابستگی به نتیجه حداکثر تلاش خود را میکند.

۴-   انسان متکی به نفس از عوامل بیرونی تاثیر نمی پذیرد , بلکه ا ز درون تاثیر میگیرد.

۵-  انسان متکی به نفس احساس گناه و عذاب وجدان نمیکند.

۶-  انسان متکی به نفس در زندگی فقط به خود تکیه میکند.

۷-  انسان متکی به نفس خصوصیات و صفات منفی خود را درکنار صفات مثبت پذیرفته اما این بدین معنا نیست که تحت تسلط آنها باشد.

۸-   انسان متکی به نفس هیچگونه ترس و تردیدی برای شروع و انجام کاری ندارد و با گامهایی استوار و هوشیاری به جلو قدم برمیدارد.

  9-   انسان متکی به نفس انعطاف پذیر است و به مسائل خشک و تک بعدی نگاه نمیکند.   

رابطه شکل دهی فرهنگی و ضعف عزت نفس      

   

چه بسیارند باورها و عقاید نادرستی که د رشکل دهی فرهنگی ناسالم , بعلت تکرار مورد پذیرش افراد جامعه قرار گرفته اند . رایج ترین باورها عبارتند از :

   الف : هرکس مرتکب اشتباه شود , آدمی بی عرضه است و در زندگی موفق نخواهد شد.

   ب : تخم مرغ دزد , شتر دزد میشود.

   

باورهای فوق در جامعه روی اعتماد به نفس افراد چنان تاثیری میگذارد که فرد را از ادامه مسیر و رشد باز میدارد. بعنوان مثال یک فردی که دچار اعتیاد شده یا دست به کاری نامشروع زده است چنان از دید جامعه و افراد آن طرد میشود که کلا اعتماد به نفس او را متزلزل کرده و چه بسا موجب انزوا و گوشه گیری فرد میشود , و وی را مجبور به ادامه با شدت بیشتر میکند . این مهمترین دلیلی است که یک فرد معتاد نمیتواند ترک کند. چون فاقد اعتماد به نفس است.

 

چگونه والدین و اطرافیان , عزت نفس سالم کودکان را مختل میکنند

ریشه ضعف عزت نفس در تجارب دوران کودکی نهفته است :

۱- نحوه زندگی والدین و اطرافیان , سرمشق کودکان است . پدر و مادری که خود اعتماد به نفس ندارند و احساس نیاز شدید به انتقاد و ایرادگیری از طرف هرکسی را دارند (مخصوصآ کسانیکه مرتبآ از همسر و فرزندان خود ایراد میگیرند)سرمشق کودکان قرار گرفته و بعنوان اصلی ترین و در واقع مخرب ترین عامل عزت نفس آنها عمل میکنند.

۲- عدم پذیرش کودکان بعنوان افرادی ذاتآ ارزشمند و با اهمیت توسط والدین و اطرافیان و دست کم گرفتن آنها و عدم اعتقاد به نظرات آنها , باعث  ایجاد ضعف شخصیتی در کودکان میشود.

۳- مقایسه کودکان با سایر کودکان . این مقایسه ها موجبات آزار روانی فرد مقایسه شونده میشود و بذرهای خودکم بینی و کم ارزش بودن در نهاد کودک کاشته میشود.

۴- چنانچه به کودک اجازه داده نشود که در موارد لازم خودش فکر کند و مستقلآ تصمیم بگیرد و در عوض او را از انجام کارهایی که توانایی آنرا دارد باز داریم, عملآ احساس بی کفایتی و بی لیاقتی در آن به وجود می آید.

۵-  تشویق و وادار کردن بچه ها به تقلید از خواهر و یا برادر موفق یا نابغه و عدم موفقیت عملی آنها در این زمینه , اکثرآ باعث احساس عمیق حقارت و نهایتآ ناتوانی در برخورد و مقابله با مسائل زندگی در فرزندان خواهد شد.

۶-  برداشت ناخوش آیند کودک از قیافه و یا نقص هایی که خود یا حتی نزدیکان او دارند احتمالآ نیز زمینه از خودبیزاری و نهایتآ عدم اعتماد به نفس را در او بوجود آورند.

۷-  اعمال فشار بیش از حد به فرزندان توسط والدینی که سعی دارند با موفقیت بچه ها , ضعفهای شخصیتی خودشان را جبران کنند , موجبات احساس بی لیاقتی در کودکان را ایجاد میکند.

۸-   باور کردن استهزا و پرگویی اطرافیان در مورد موقعیت نابسامان اقتصادی,اجتماعی,فرهنگی و نژادی کودک به تقویت احساس خودکم بینی و حقارت در او منتهی میشود.

۹-   آزاد گذاشتن و یا کنترل و محدود کردن افراطی کودک توسط اطرافیان احساس بی اهمیتی را در او تقویت میکند.

۱۰-   سرزنش و انتقاد افراطی از کودک در ایجاد احساس گناه و بی عرضگی کودک موثر است.

۱۱-    شکست و ناکامی های مکرر در زمینه های مختلف , باعث تقلیل حس ارزشمندی در کودکان میشود و موجب خواهد شد که به یکی از دو روش افراطی زیر رو بیاورد:

الف:ترک تحصیل و یا کار و اعراض از جامعه.

ب:تلاش نومیدانه و بیهوده برای اثبات شایستگی از طریق اقدام به کارهای خلاف عرف جامعه و منطق

۱۲- نداشتن هدفهای معقول در زندگی دسترسی به عزت نفس و سلامت شخصیت انسان را شدیدآ مختل میکند را مجبور به ادامه با شدت بیشتر میکند . این مهمترین دلیلی است که یک فرد معتاد نمیتواند ترک کند. چون فاقد اعتماد به نفس است.

 

روش ایجاد اعتماد به نفس  :

گسترش آگاهی راهی برای حصول اعتماد به نفس و رسیدن به زندگی پویاتر میباشد. موفقیت و شکست ما در هر کاری بستگی به \”آگاهی\” ما دارد و آکاهی نتیجه و محصول تجربیات همه زندگی و هوش و ذکاوت ماست .    

   

چگونگی برخورد ما با مسائل و نحوه واکنشهای روانی و نیز تصمیماتی که میگیریم ناشی از آگاهی ما میباشد.

   

    آگاهی بر اساس عوامل زیر شکل میگیرد :

۱- هوشیاری خردمندانه و توانایی مشاهده و تجزیه و تحلیل مسائل و ارزیابی تجربه های مثبت و منفی, و پیش بینی نتایج تصمیماتی که می گیریم.

۲-تمایلات و خواسته های طبیعی و غریزی انسان و آنچه میتوان به عنوان دانش فطری بشر نام برد.

۳-  آنچه که از فرایند تجربیات زندگی برداشت کرده ایم و باعث شکل دهی و چگونگی عقاید و عادات ما میباشد.

۴- اثرات ناشی از حالات روحی, واکنشهای روانی, تعصبات و غیره و مهمتر از همه احساسی که در اعماق وجودمان نسبت به خود داریم.

 

اعتماد به نفس و مسئولیت پذیری : 

   انسانهای برخوردار از اعتماد به نفس والا دارای جهت گیری فعالانه نسبت به زندگی و مسائل آن هستند , بعبارت دیگر آنها بیشتر فعال هستند تا منفعل و مسئولیت اعمال و آرزوهای خود را می پذیرند و در هنگام بروز مشکل در زندگیشان اولین سوالی که از خود می پرسند این است :\”چه راه حلی میتوانم برای این مورد پیدا کنم؟\”

   

انواع اعتماد به نفس :

     1- اعتماد به نفس رفتاری

     2- اعتماد به نفس عاطفی

     3- اعتماد به نفس معنوی

الف ) اعتماد به نفس رفتاری : یعنی اعتماد به توانایی خود در عمل کردن و به نتیجه رساندن امور زندگی , از چیزی به سادگی پرداخت به موقع قبض آب گرفته تا موضوعی خاص مثل تحقیق رویاهایتان.

 

چگونه اعتماد به نفس  رفتاری را در خود ایجاد کنیم ؟

سه خصیصه مهم اعتماد به خود در رفتار عبارتند از :

   الف ) باور به توانایی خود در عمل کردن : مثلا اگر در آرزوی کسب و کار هستید , دست بکار میشوید تا به هدفتان برسید نه اینکه برای ۵ سال آینده فقط راجع به آن حرف بزنید !!

   

ب ) اطمینان به توانایی خود در دنبال کردن فعالیتها و ثابت قدم بودن : بسیاری از ما قدم اول را خوب برداشته اما پیش از رسیدن به هدف یا می ترسیم یا دست پاچه میشویم و با از دست دادن تمرکز خود راه را تا پایان نمیتوانیم ادامه دهیم .

   ج ) باور به توانایی خود در عبور از موانع : خیلی از افراد تا زمانی که همه چیز خوب پیش میرود به حرکت و پیشرفت ادامه میدهند ولی زمانی که مانعی در مسیر آنها قرار میگیرد آرامش و تمرکز خود را براحتی از دست می دهند و بعبارتی فلج میشوند !!

ب ) اعتماد به نفس عاطفی : توانایی کنترل زندگی عاطفیتان و اینکه بدانید چه احساسی دارید و چگونه میتوانید یک ارتباط سالم و ماندگار با دیگران بوجود آورید . بعضی انسانها در رفتار خود اعتماد زیادی دارند و از این نظر موفق هستند ولی چون از نظر عاطفی به خود چندان اعتماد ندارند در زندگی خصوصیشان شاد نیستند.

 

چگونه اعتماد به نفس  عاطفی را در خود ایجاد کنیم ؟

   پنج خصیصه مهم اعتماد در این زمینه :

   الف ) باور به توانایی خود در شناخت و تشخیص احساسات خویش :  یک بخش مهم از اعتماد به خود در زمینه عاطفی , تشخیص احساس به هنگام تجربه آن است . اغلب ما , احساسات مختلفی را با خود یدک میکشیم , ولی از وجودشان بی خبریم که این نشانه عدم اعتماد به نفس عاطفی میباشد.

   ب ) باور به توانایی تان در ابراز احساسات و آنچه در درونتان می گذرد : دانستن اینکه چه احساسی دارید اولین قدم در داشتن اعتماد به نفس عاطفی است . دومین قدم , توانایی ابراز آنها به طور مناسب به افراد درگیر این احساسات است مثل همسر , دوست و آشنایان . احساسات ابراز نشده گرفتگی عاطفی در شما ایجاد میکند و شما را از دریافت و ابراز عشق و محبت باز می دارد. ابراز احساسات حتی احساساتی مثل خشم و عصبانیت و در میان گذاشتن آنها با همسر و عزیزانمان باعث رفع خیلی از کدورتها و سوتفاهمات میشود.

      ج ) باور به توانایی خود در ایجاد ارتباط معنی دار و محبت آمیز با دیگران : اگر میترسید که به مهمانی یا جلسه ای بروید نشانه ضعف شما در این زمینه است.

   د ) باور به تواناییتان در دریافت عشق و تفاهم , شفقت در هر موقعیتی , بخصوص در مواقع دشوار : یکی از کلیدهای ایجاد روابط موفق و در نتیجه یکی از کلیدهای اعتماد به خود در زمینه عاطفی , توانایی شما در سپری کردن مراحل ناخوشایند عاطفی تا رسیدن و بازگشت به عشق و تفاهم است . کافی نیست که فقط بدانید چه احساسی دارید و حتی چگونه آنرا ابراز کنید. می بایست اعتماد داشته باشید که میتوانید از احساساتتان عبور کنید و به عمیق ترین حقیقت خود برسید . باید عادات جستجو برای عشق ,  اهدافی والاتر و … را در تمام شرایط در خود پرورش دهید.

ر ) اعتماد به خود در اینکه بعنوان یک انسان آنچه میتوانید به دیگران هدیه کنید ارزشمند است : هر انسانی در نوع خود یگانه است و در دنیا هیچکس مثل دیگری نیست , دانستن اینکه کی هستید و چه چیزی میتوانید به دیگران هدیه دهید , قسمتی از داشتن اعتماد به نفس عاطفی است . وقتی به یگانگی خود پی ببرید  به آن افتخار میکنید و درخواهید یافت که برای کسانی که شما را می شناسند چقدر با ارزشید.

 

 

منبع : www.padida.ir

 

ارسال نظر