X بستن تبلیغات
X بستن تبلیغات
header
متن مورد نظر

اموزش علوم تجربی

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

مقدمه

نظامهای اموزشی و فعالیتهای حاکم بر ان ، با توجه به پیشرفت جوامع ، همواره دستخوش تغییرات و تحول بوده است و تحول اموزشی ، خود معلول تحول اجتماعی و تحول علوم و فن اوری بوده است ؛ زیرا در جوامع ساده ، نیازها ساده و روش ارضای نیازها نیز ساده است . در چنین جوامعی ، دایره اموختنیها گاهی انچنان محدود است که اگر کسی ادعا کند : هر انچه اموخته بود را فراگرفتم ، حرفی گزاف نگفته است . ولی در جوامع پیچیده و پیشرفته ، سرعت تحول نظامهای اموزشی انچنان سریع است که هر چند سال یک بار ، در ساختار نظام اموزشی یک دگرگونی کلی ایجاد می شود و این تحول به حدی است که گاهی کسانی سخن از جامعه بی مدرسه به میان می اورند. به همین دلیل ، در دنیای امروز ، با توجه به پیشرفت سریع علوم و فن اوری ، نه می توان به تمام دانش موجود دست یافت و نه می توان شخصی را با هر خصوصیتی به کار تدریس و معلمی گمارد.

 

مقدمه

نظامهای اموزشی و فعالیتهای حاکم بر ان ، با توجه به پیشرفت جوامع ، همواره دستخوش تغییرات و تحول بوده است و تحول اموزشی ، خود معلول تحول اجتماعی و تحول علوم و فن اوری بوده است ؛ زیرا در جوامع ساده ، نیازها ساده و روش ارضای نیازها نیز ساده است . در چنین جوامعی ، دایره اموختنیها گاهی انچنان محدود است که اگر کسی ادعا کند : هر انچه اموخته بود را فراگرفتم ، حرفی گزاف نگفته است . ولی در جوامع پیچیده و پیشرفته ، سرعت تحول نظامهای اموزشی انچنان سریع است که هر چند سال یک بار ، در ساختار نظام اموزشی یک دگرگونی کلی ایجاد می شود و این تحول به حدی است که گاهی کسانی سخن از جامعه بی مدرسه به میان می اورند. به همین دلیل ، در دنیای امروز ، با توجه به پیشرفت سریع علوم و فن اوری ، نه می توان به تمام دانش موجود دست یافت و نه می توان شخصی را با هر خصوصیتی به کار تدریس و معلمی گمارد.

با پیشرفت علوم و فنون و پیچیده شدن جوامع ، نیازهای فردی و اجتماعی نیز پیچیده می شوند. ارضای نیازهای پیچیده در سایه روشهای اموزشی پیچیده امکان پذیر است . به این سبب ، وظیفه و مسئولیت معلم امروز نسبت به گذشته سنگین تر و پیچیده تر شده است . دیگر نمی توان با روشهای سنتی ، جامعه و افراد ان را به سوی یک تحول پیچیده پیشرفته سوق داد.

اموزش علوم تجربی ۱

دوره راهنمایی

مدت ان ۳ سال است و هدف ان ایجاد زمینه لازم برای هدایت تحصیلی است و محتوای برنامه درسی در این دوره به گونه ای است که هم ادامه دوره ابتدایی و هم ایجاد کننده شرایطی است برای خودازمایی و خودشناسی دانش اموز را از سویی و مشاهده دقیق او را از سویی دیگر توسط مربیانش ممکن می سازد . این دوره تحصیلی از حساسترین دروه های رشد فراگیران است .نوجوانان در این دوره تقریبا با یک بحران روحی و روانی و جسمی سر در گریبان می باشند . شناخت موارد بحران را می تواند بیشترین کمک را به مربیان و معلمان و مدیران در امر اموزش بنماید.

 

تمامی دانش اموزان ، اعم از این

که در معرض خطر باشند یا

خیر، دارای توان بالقوه برای

عملکرد مثبت هستند.

 

 

تدریس تلفیقی :

در اینجا هدف از تدریس تلفیقی نوعی از تدریس است که معلم ضمن درس دادن موضوع مورد نظر خود از کتاب درسی از شیوه های درسی دیگر نیز استفاده می کند مثلا در تدریس علوم معلم می تواند از دروس دیگر نیز در تدریس خود کمک بگیرد مثل درس تاریخ ، جغرافی ، ریاضیات و حتی ادبیات و املاء فارسی .

در اینجا یکی از دروس کتاب علوم راهنمایی را انتخاب کرده و بصورت یک درس تلفیقی انرا تدریس می کنیم.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

طرح درس روزانه :

مشخصات کلی :  زمین ساخت ورقه ای     

نام کتاب : علوم تجربی                             مدت زمان : ۹۰ دقیقه

نام مدرسه :—-                                     کلاس : پایه سوم راهنمایی  

نام مدرس : عاطفه پور                              تعداد فراگیران : ۲۵ نفر 

 سال تحصیلی : ۸۷-۸۸                              تاریخ : تابستان ۱۳۸۸

 

 

 

اهداف اموزشی

الف ) هدف کلی : امید است فراگیران بعد از پایان درس به این اهداف نائل شوند :

<!–[if !supportLists]–>1-    <!–[endif]–> اشنا شدن با مفاهیم و اصطلاحات مهم در حوزه زمین ساخت ورقه ای

<!–[if !supportLists]–>2-    <!–[endif]–> اشنا شدن با پدیده های مربوط به زمین ساخت ورقه ای

ب) هدف های جزئی :

۱- انواع پدیده های حاصل از حرکت ورقه ها را بشناسد و فرق انها را بیان کند.

۲- انواع ورقه ها را بشناسد و مکان هر کدام را در روی زمین تشخیص دهد.

ج) هدفهای رفتاری : از فراگیر انتظار می رود بعد از اتمام این فصول بتواند :

۱- زمین ساخت ورقه ای را تعریف کند .

۲- انواع ورقه های زمین را نام ببرد و با رسم شکلی ساده انرا ارائه دهد.

۳- برای انواع پدیده های حاصل از حرکت ورقه ها مثال بیاورد.

 

 

 

فعالیتهای پیش از تدریس

اماده سازی :

برای این منظور ابتدا با صحبتی از پیرامون و اطراف سعی می شود ذهن فراگیران را برای اغاز درس اماده کرده و انها را به سمت و هدفی مشخص رهنمود دهیم.

ارزشیابی اغازین :

با طرح تعدادی سوال در خصوص درس از فراگیران به میزان اطلاعات عمومی با فردی انها در خصوص درس موردنظر پی برده و می توان با این کار برنامه ریزی کرد که چگونه درس را اغاز کرد و بیشتر وقت کلاس را صرف چه موضوعاتی گذاشت .

 

 

 

 

 

 

فعالیتهای ضمن تدریس

* ارائه درس جدید همراه با ارزشیابی تکمیلی :

جابجایی قاره ها توسط شخصی به نام وگذر ارائه شد که او دلایلی را در این جهت ارائه داد از جمله : فسیل گیاهان در دو منطقه جدا از هم تشابه برخی سنگهای قاره ها تشابه شکل کناره های دو قاره با هم . این نظریه بعدها به زمین ساخت ورقه ای شهرت یافت .

زمین دارای دو نوع ورقه است ورقه های اقیانوسی و ورقه های قاره ای ؛ که این ورقه ها به دلیل جریانهای همرفتی در داخل زمین (مواد مذاب و حرکت انها ) به ارامی به حرکت در امده اند و از هم دور- به هم نزدیک یا در کنار هم می لغزند.

پدیده های حاصل از این حرکات :

۱٫ در محل دور شدن ورقه های دور شونده که بیشتر در کف اقیانوسها دیده می شود ، مواد مذاب بالا امده و پوسته جدیدی را ایجاد می کنند .باعث ایجاد رشته کوههای میان اقیانوسی می شوند وزلزله نیز با خود به همراه دارند.

۲٫در محل برخورد ورقه ها سه حالت بوجود می اید : برخورد ورقه های اقیانوسی ، اقیانوسی (تشکیل جزایر قوسی و ایجاد گودال )- برخورد ورقه های اقیانوسی قاره ای (کوه های اتشفشانی بر روی پوسته قاره ها و ایجاد زلزله شدید و گودال )- برخورد ورقه های قاره ای (ایجاد کوه و زلزله های شدید)

۳٫ ورقه های که کنار هم می لغزند ؛ فقط ورقه ها از کنار هم عبور کرده و سبب زلزله می گردد.

 

 

فعالیتهای پس از تدریس

ارزشیابی پایانی :

در پایان درس با تعدادی سوال از فراگیران بصورت کلی یا جزئی فرصتی را بوجود می اوریم که هم بدانیم ایا درس ارائه شده توسط فراگیر جذب و درک شده یا نه و همچنین اگر فراگیری قسمتی را متوجه نشده باشد ضمن پرسش و پاسخ از دیگران مجددا ان قسمت را یاد بگیرد و در کل برای همه درس مجددا مرور شود.

ختم جلسه : با ذکر صلواتی بر محمد و خاندانش کلاس به پایان می رسد.

 

نحوه تدریس تلفیقی :

* موضوع درس انتخابی برای این تدریس موضوع زمین ساخت ورقه ای است از کتاب علوت تجربی پایه سوم . بیشتر مطالب درسی در این بخش با تلفیقی از دروس تاریخ جغرافی حرفه و فن ریاضیات ادبیات شیمی و املای فارسی طراحی و نقاشی و خود درس علوم می باشد. همچنین برای بهتر شدن تدریس از وسائل کمک اموزشی مانند ماکتها و عکس هایی در این زمینه چه از تصاویری که در کتاب و چه خارج از کتاب می توان تهیه و به کلاس ارائه داد .

در سال ۱۹۱۲ میلادی یک دانشمند المانی به نام \”وگذر\” با شواهدی که بدست اورده بود ، اظهار داشت که حدود ۲۰۰ میلیون سال پیش تمام خشکی ها یک تکه ای را می ساخته اند .این خشکی بزرگ رفته رفته به دو خشکی بزرگ تقسیم شد و پس از میلیونها سالها قطعه قطعه شدند و قاره های امروزی را بوجود اوردند.

دلایل وگذر برای اثبات نظریه خود :

<!–[if !supportLists]–>1-    <!–[endif]–> تشابه برخی سنگ های قاره ها با هم

<!–[if !supportLists]–>2-    <!–[endif]–> تشابه شکل کناره های دو قاره با هم

<!–[if !supportLists]–>3-    <!–[endif]–> وجود فسیل های مشابه در دو قاره

<!–[if !supportLists]–>·       <!–[endif]–> هدف از توضیح این قسمت به این گونه بود که : ذکر سالی که دانشمند نظریه خود را ارائه داد از لحاظ تاریخی اهمیت داشت و بیان این که دانشمندی المانی بود نیز از لحاظ جغرافیایی دارای اهمیت بود که موقعیت دانشمند را از لحاظ اصالت مشخص می کند . بیان این که ۲۰۰ میلیون سال قبل کل خشکی ها یکپارچه بوده اند و پس از میلیونها سال قطعه قطعه شدند تقریبا حالت ریاضی بودن مطلب را می رساند که با امار و ارقام ارتباط دارد.

<!–[if !supportLists]–>·       <!–[endif]–> همچنین نوشتن نام وگذر بر روی تخته از لحاظ ادبیاتی و املایی فراگیران را تقویت می کند یعنی حتی با نگاه کردن بر نام دانشمندان بر روی تخته سیاه باعث می شود درذهن ان باقی بماند و حتی در جلسه امتحان از لحاظ املایی اشتباهی نداشته باشند.

<!–[if !supportLists]–>·       <!–[endif]–> وگذر برای گفته های خود دلایل نسبتا خوبی را ارائه داد از ان جمله به : فسیل گیاهانی که در قاره هایی مانند افریقا و امریکا جنوبی یافت شده بود تشابه برخی سنگهایی که در این دو قاره یافت شد و تشابه شکل کناره های دو قاره با هم که مانند یک پازل می توانند در هم جا بگیرند اشاره کرد.

<!–[if !supportLists]–>·       <!–[endif]–> در این قسمت نیز با صحبت از فسیل های گیاهی و حتی جانوری می توان به موضوعاتی مانند زیست شناسی و خود موضوع زمین شناسی اشاره کرد و سخن از دو قاره افریقا و امریکای جنوبی بخش جغرافیایی منطقه را مدنظر قرار می دهد.

<!–[if !supportLists]–>·       <!–[endif]–> پدیده های حاصل از حرکت ورقه ها

ورقه های به سه شکل مختلف می توانند نسبت به هم جا به جا شوند :

<!–[if !supportLists]–>1-    <!–[endif]–> ورقه های دور شونده : بیشتر محل هایی که ورقه ها از هم دور می شوند ، در اقیانوسها قرار دارند . در این مناطق ، مواد مذاب از شکاف موجود در بین دو ورقه خارج شده و درهمان جا سخت می شوند و پوسته جدیدی را بوجود . از این رو هر ساله چند سانتی متر بر وسعت اقیانوسها افزوده می شود.

<!–[if !supportLists]–>2-    <!–[endif]–> ورقه های نزدیک شونده : چون ورقه های نزدیک شونده خصوصیات فیزیکی و شیمیایی مختلفی دارند ؛ پدیده های حاصل به یکی از صورتهای زیر خواهد بود :

در همین جا اشاره ای به بحث شیمی که خواص فیزیکی و شیمیایی مواد است کرده ایم .

الف ) برخورد ورقه اقیانوسی و قاره ای :

در این محل ورقه اقیانوسی به زیر ورقه قاره ای کشیده می شود و با خم شدن لبه ورقه ها ، گودال میان اقیانوسی به موازات قاره در داخل اقیانوس به وجود می اید.

این موضوع مربوط به مبحث فیزیک است که اگر دانش اموزان با بحث چگالی بخوبی اشنا باشند جواب این سوال را بدهند که چون ورقه اقیانوسی چگال تر از ورقه هایی است پس به سمت پایین حرکت می کند.

ب) برخورد در ورقه اقیانوسی :

در این محل یکی از ورقه ها به زیر دیگری فرو می رود و با خم شدن لبه ورقه ها ، گودال عمیق اقیانوسی به وجود می اید. اتشفشانها جزایر قوسی سر از اب بیرون می اورند .اطراف این گودال ها محل وقوع تعداد دیگری از زلزله های شدید است .

ج) برخورد دو ورقه قاره ای :

در این محل ورقه ای به زیر ورقه دیگر فرو نمی رود زیرا جرم هر دو کم و مساوی است . نتیجه چنین برخوردی ایجاد کوه و زلزله های شدید است .

<!–[if !supportLists]–>3-    <!–[endif]–> ورقه هایی که در کنار هم می لغزند : در این محل نه پوسته جدیدی به وجود می اید و نه ورقه ای تخریب می شود ، بلکه فقط ورقه ها ای کنار هم عبور می کنند . در بیشتر مواقع به هنگام ازاد شدن ان

رژی حرکت ناگهانی ورقه ها سبب زلزله های شدید می شود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

<!–[if gte vml 1]>

فصل دوم

تحلیل محتوای کتابهای درس علوم تجربی

بررسی کتب علون پایه :

·       از نظر فیزیکی

·       از نظر ساختاری

·       ارائه محتوای فصل ها (تشکیل جدول)

·       شکل هر فصل

·       تیتر فصل ها

·       محتوا فصل ها

·       سوالات و ازمایشات

 

 

 

تحلیل محتوای کتابهای درسی علوم تجربی

 

 

<!–[if !vml]–>\"Vertical<!–[endif]–> 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ارسال نظر