X بستن تبلیغات
X بستن تبلیغات
header
متن مورد نظر

مَرزه

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

مرزه‌ گیاه‌ یکساله‌ بسیار معطری‌ است‌ که‌ طول‌ آن‌ بین‌ 30 تا ۴۵ سانتی‌متر است‌. ساقه‌ و شاخه‌هایی‌ آن‌ از کرک های‌ نرمی‌ پوشیده‌ شده‌ است‌. برروی‌ شاخه‌ها و برگ های‌ زوجی‌ تخم‌ مرغی‌ شکل‌ کشیده‌ با نقطه‌های‌ ارغوانی‌ می‌روید. گل های‌کوچک‌ دو لپه‌ای‌ سفید یا صورتی‌رنگ‌ و در گروههای‌ 3 تا ۶ تایی‌ در محور برگ های‌بالایی‌ شاخه‌ها در اواخر تابستان‌، تا اواسط‌ پاییز شکوفه‌ می‌کنند.

مرزه‌ حاوی‌ تانن‌، قندهای‌ مختلف‌، مواد چرب‌ و اسانس‌ است‌ که‌ اسانس‌ آن‌ حاوی‌ موادی‌ از قبیل‌ کارواکرول‌، ترپن‌، سین‌ و نوعی‌ فنل‌ است .

قسمت‌ مورد استفاده‌ دارویی‌ مرزه‌ برگ‌ و کلیه‌ اعضای‌ هوایی‌ آن‌ یعنی‌شاخه‌های‌ برگ دار و گلدار آن‌ است‌. برگ‌ و ساقه‌ آن‌ را معمولاً قبل‌ از شروع‌ گل‌ دادن‌ باید برداشت‌ کرد و در سایه‌ خشکاند.

مَرزه

 

.نام علمی: Satureia bortensis L

 

از خانواده‌ نعنا: Labiatae

انگلیسی‌: Annul

نام‌های‌ رایج‌: صعتر، ایشن‌، اویشن‌ شیرازی‌، اوشن‌، ندْغ‌ْ (عربی‌)، گلْکلیک‌(ترکی‌)، صعترالبر، افشن‌، پرشم‌ (حاجی‌ آباد سیرجان‌).

 

مرزه‌ گیاه‌ یکساله‌ بسیار معطری‌ است‌ که‌ طول‌ آن‌ بین‌ 30 تا ۴۵ سانتی‌متر است‌. ساقه‌ و شاخه‌هایی‌ آن‌ از کرک های‌ نرمی‌ پوشیده‌ شده‌ است‌. برروی‌ شاخه‌ها و برگ های‌ زوجی‌ تخم‌ مرغی‌ شکل‌ کشیده‌ با نقطه‌های‌ ارغوانی‌ می‌روید. گل های‌کوچک‌ دو لپه‌ای‌ سفید یا صورتی‌رنگ‌ و در گروههای‌ 3 تا ۶ تایی‌ در محور برگ های‌بالایی‌ شاخه‌ها در اواخر تابستان‌، تا اواسط‌ پاییز شکوفه‌ می‌کنند.

مرزه‌ حاوی‌ تانن‌، قندهای‌ مختلف‌، مواد چرب‌ و اسانس‌ است‌ که‌ اسانس‌ آن‌ حاوی‌ موادی‌ از قبیل‌ کارواکرول‌، ترپن‌، سین‌ و نوعی‌ فنل‌ است .

قسمت‌ مورد استفاده‌ دارویی‌ مرزه‌ برگ‌ و کلیه‌ اعضای‌ هوایی‌ آن‌ یعنی‌شاخه‌های‌ برگ دار و گلدار آن‌ است‌. برگ‌ و ساقه‌ آن‌ را معمولاً قبل‌ از شروع‌ گل‌ دادن‌ باید برداشت‌ کرد و در سایه‌ خشکاند.

 

خواص‌ و اثرات‌ دارویی: طبع‌ مرزه‌ گرم‌ و خشک‌ است‌. مرزه‌ دارای‌ خواص‌ درمانی‌ ضد کرم‌ کدو، ضد نفخ‌، اشتهاآور، مقوی‌ معده‌، مسکن‌ درد دندان‌ و دردهای‌ رماتیسمی‌ و عصبی، مدر، بادشکن، ضد نزله و ضد اسهال، قاعده آور، مقوی و نیرو دهنده، تسهیل کننده عمل هضم، معطر است.

 

مرزه در موارد ناراحتی های سینه، سوءهاضمه، یرقان، رفع اسهال های حاد و مزمن، سیاتیک، ورم غدد لنفاوی، نقرس، جرب، فلج، سرفه، لاغری، ورم طحال، تقویت قوای باه، نفخ و التهابات شکم، التهاب قولون، دردهای رماتیسمی و دردهای عصبی و تسکین دردهای رحم ، حالت های بحرانی آسم به کار می رود.

 

دم کرده ۱۰ گرم گل مرزه با نمک و سرکه مسهل خوبی برای بلغم و سودا بوده و مدر و قاعده آور است.

 

مرزه هضم غذا را آسان و معده را گرم می کند و نفخ و التهابات شکم را برطرف می کند و عفونت معده را از بین می برد.

 

مرزه کرم های معده و کرم کدو را دفع می کند.

 

در سوء هاضمه، یرقان و در رفع اسهال های حاد و مزمن اثرات قاطعی دارد. خوردن مربای مرزه با عسل در رفع زردی رخسار و درخشانی رنگ رخسار و زیبایی اثرات مفیدی دارد.

 

به عنوان ضد خارش پوست و ضد کهیر و آلرژی و رفع اگزما مقداری مرزه را در آب پخته به صورت ضماد بر پوست محل قرار دهند.

 

خوردن‌ تخم‌ مرزه‌ با آب‌ انجیر جهت‌ سرفه‌، تنگی‌ نفس‌ و درخشانی‌ رنگ‌ چهره‌بسیار مفید است‌.

 

دم‌ کرده‌ 1 تا ۳ گرم‌ در ۱۰۰ گرم‌ آب‌ جوش‌ مخلوط‌ با آب‌ کرفس‌ جهت‌خردکردن‌ سنگ‌ مثانه‌ و رفع‌ قطره‌قطره‌ و سخت‌ ادرار کردن‌ بسیار مفید است‌.

 

دم‌ کرده‌ 9 گرم‌ در ۱۰۰ گرم‌ آب‌ جوش‌ به‌عنوان‌ داروی‌ ضد درد و بادشکن‌استفاده‌ می‌کنند.

 

دم کرده یک تا سه گرم مرزه یا تخم مرزه در سه استکان آب جوش را در موارد درد سیاتیک، دردهای رماتیسمی و درد نقرس بعد از هر غذا یک استکان با کمی قند تناول نمایید. و در استعمال خارج مقدار ۱۰ تا ۲۰ گرم مرزه یا تخم مرزه را در یک لیوان آب جوشانیده و گرم گرم در محل درد بمالید و سپس موضع را گرم نگاه دارید و تا بهبودی کامل هر روز این عمل را ادامه دهید.

 

در استعمال‌ خارجی‌ جهت‌ تسکین‌ دردهای‌ رماتیسمی‌ و دردهای‌ عصبی‌ و کودکان‌ مبتلا به‌ راشیتیسم‌ جوشانده‌ حاصل‌ از مرزه‌ را با آب‌ وان‌ حمام‌ یا به‌ یک‌سطل‌ آب‌ افزوده‌ و عضو مورد نظر را در آن‌ قرار می‌دهند. ضماد آن‌ با روغن‌ زیتون‌برای‌ انواع‌ دردهای‌ پیچش‌ شکم‌، برآمدگی‌ ناف‌ و دردهای‌ عضلانی‌ به‌ صورت‌ مالیدن‌ در موضع‌ نافع‌ است‌.

 

یک استکان گیاه مرزه را پس از تمیز شستن در یک لیوان آب جوشانیده ، صاف کنند و روزی سه مرتبه هر دفعه دو قطره جهت درمان سنگینی گوش و تقویت شنوایی در گوش به چکانید.

 

مرزه دردهای رحم را ساکت می کند.

 

–فلاحتگر ۱۷:۰۹, ۲۳ آوریل ۲۰۰۷ (UTC)

 

در ایران ۱۵ گونه گیاه علفی یک‌ساله و چندساله دارد که ۹ تا از آنها انحصاری هستند. مرزه در ایران از جمله در بلندی‌های بالای ۲۵۰۰ متر در استان کهگیلویه و بویراحمد می‌روید. گیاهی خوراکی به مانند جعفری می باشد.

 

 

 

 

 

ارسال نظر