X بستن تبلیغات
X بستن تبلیغات
header
متن مورد نظر

نفت

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

نفت نه تنها تمام دنیا را به خود آلوده کرده و تمام کشورهای جهان را به خود وابسته ساخته ، سیاستمداران را نیز مسخ خود کرده است تا برای یافتن و به دست آوردن آن از هیچ تلاشی کوتاهی نکنند و برای رسیدن به هدف ، توجیه هر وسیله ای را در آستین داشته باشند ، حتی اگر این توجیه منجر به مرگ هزاران انسان بیگناه شود .

وقتی در دهه ۱۹۳۰ اکتشاف و استخراج نفت رایج شد و کشورهای دنیا توانستند آن را به هر میزان که می خواهند از زمین بیرون بکشند و خوراک صنایع و گرما بخش خانه هایشان کنند و بدون آنکه متحمل هزینه های سنگینی شوند اتومبیل های پر مصرف خود را در خیابان ها برانند ، نفت ارزش خود را پیدا کرد و هر کشوری بی آنکه به فکر روزی باشد که این ماده به پایان می رسد خود را کاملا به آن وابسته ساخت به طوری که ۱۰ سال بعد هیج کشوری بدون نفت نمی توانست اقتصاد و حتی سیاست خود را به پیش برد .

نفت نه تنها تمام دنیا را به خود آلوده کرده و تمام کشورهای جهان را به خود وابسته ساخته ، سیاستمداران را نیز مسخ خود کرده است تا برای یافتن و به دست آوردن آن از هیچ تلاشی کوتاهی نکنند و برای رسیدن به هدف ، توجیه هر وسیله ای را در آستین داشته باشند ، حتی اگر این توجیه منجر به مرگ هزاران انسان بیگناه شود .

وقتی در دهه ۱۹۳۰ اکتشاف و استخراج نفت رایج شد و کشورهای دنیا توانستند آن را به هر میزان که می خواهند از زمین بیرون بکشند و خوراک صنایع و گرما بخش خانه هایشان کنند و بدون آنکه متحمل هزینه های سنگینی شوند اتومبیل های پر مصرف خود را در خیابان ها برانند ، نفت ارزش خود را پیدا کرد و هر کشوری بی آنکه به فکر روزی باشد که این ماده به پایان می رسد خود را کاملا به آن وابسته ساخت به طوری که ۱۰ سال بعد هیج کشوری بدون نفت نمی توانست اقتصاد و حتی سیاست خود را به پیش برد .

تمام کشورهای مصرف کننده نفت به قیمت های پایین آن خو گرفته بودند و می پنداشتند حق آنهاست که نفت را با پایین ترین قیمت از کشورهای تولید کننده که اکثرا تحت استعمار ویا سلطه خود بودند ، دریافت کننده و گاهی اوقات دادن سهمی از آن به خود کشورهای تولید کننده را نیز فراموش می کردند . به همین دلیل هیچ گاه فکر نمی کردند این ماده سیاه و کم ارزش روزی طلای سیاه نامیده شود و قیمت آن حتی از هزینه استخراجش فراتر رود .

این طلای سیاه که بیشتر در مناطق توسعه نیافته دنیا پنهان شده است جنگ های زیادی را به راه انداخته و بی شک می توان آن را طلای خونین نامید .

در سال ۱۹۴۱ وقتی ژاپن اقدام به تصرف چین کرد ، در پس آن کشتی های آمریکایی با حمله به پرل هاربر و بستن بندرگاه آن اجازه ورود کشتی های نفتی را به ژاپن ندادند . ژاپن نیز که تماما به نفت وارداتی متکی بود و می دانست در صورتی که برای یک هفته نفت وارد نشود جنگ را خواهد باخت ، دست به عملیاتی انتحاری زد و بندرگاه را از دست امریکایی ها بازپس گرفت و بعد از آن بود که برای تضمین دریافت نفت به جزایر نفتی اندونزی حمله کرد و آنها را به اشغال خود در آورد .

آلمان نیز که رویای حکومت بر جهان را در سر داشت می دانست نفت به مثابه خون در رگهای این ابرقدرت است و برای به دست آوردن آن کشور آذربایجان و چاه های نفتی آن را به اشغال خود در آورد و از طریق آن به اعمال فشار بر دشمنانش پرداخت .

در تمام این مدت و از زمانی که نفت برای اولین بار استخراج شده بود قیمت آن از ۳ دلار در هر بشکه فراتر نمی رفت و حتی گاهی نیز قیمتش پایین تر می آمد .

اما بابیشتر شدن اهمیت نفت و نقش استراتژیک آن در دنیا کشورهای تولید کننده آگاه تر شدند و فهمیدند می توان از این ماده به عنوان سلاحی مخرب و بی صدا استفاده کرد.

کشورهای عرب برای اولین بار در دنیا و در جنگ ۶ روزه خود علیه اسرائیل ، شیر چاه های نفت را بر روی کشورهای غربی بستند و در عرض چند روز قیمت نفت از ۳ دلار به ۱۱ دلار در هر بشکه افزایش یافت و اگر نبود پایان جنگ و شکست اعراب قیمت ها بیش از این نیز افزایش می یافت و کشورهای غربی به زودی از پای در می آمدند .

این ها همه مثال هایی بود از تاریخ پر تلاطم و پر فراز و نشیب نفت که گاه برای آن خون های بسیاری ریخته شده است .

اما این طلای سیاه یکبار توانست قیمت واقعی خود را به دست آورد و با کاهش تولید آن به دنیا قدرت نمایی کند. در سال ۱۹۷۹ با وقوع انقلاب اسلامی در کشورمان قیمت نفت به ناگاه چندین برابر شد و تمام کشورهای غربی را در شوکی عظیم فروبرد و دنیا را متوجه ساخت که این ماده می تواند چه تاثیرات عمیقی بر اقتصاد و سیاست دنیا بگذارد.

هم اکنون نیز قیمت های نفت روند رو به رشدی یافته اند ، نفت از ابتدای سال ۱۹۹۸تا کنون ۵۳۸ درصد گران تر شده است و هر روز نیز بر قیمت آن افزوده می شود . اما علت چیست ؟

آژانس بین المللی انرژی در پیش بینی خود از سال ۲۰۳۰ می گوید : تا آن سال وابستگی دنیا به نفت و گاز بیشتر می شود و مصرف نفت در جهان ۶۰ درصد افزایش می یابد.

تا سال ۲۰۳۰ نفت بیش از ۸۵ درصد انرژی دنیا را تامین می کند و نیمی از نفت دنیا در کشورهای در حال توسعه به مصرف می رسد .

آژانس بین المللی انرژی پیش بینی می کند برای تامین نیاز انسان ها به انواع انرژی تا سال ۲۰۳۰ باید رقمی بالغ بر ۱۶ هزار میلیارد دلار سرمایه گذاری صورت پذیرد یعنی کشورهای دنیا باید سالی ۵۶۸ میلیارد دلار در صنایع تولید انرژی خود از جمله برق ، انرژی هسته ای و نفت و گاز سرمایه گذاری کنند.

با وجود آن که پتانسیل چنین هزینه هنگفتی در دنیا موجود است ولی فقط ۲۰ درصد از کل سرمایه گذاری های دنیا به سمت تولید نفت می رود و همین امر موجب شده تا تقاضا برای آن از تولید پیشی گرفته و بازار را با کمبود مواجه کند . رشد بالای اقتصادی در دنیا و نیاز کشورهای در حال توسعه به نفت یکی دیگر از دلایل افزایش قیمت های نفت است . چین هم اکنون مانند یک فرد گرسنه در سراسر دنیا به دنبال نفت می گردد و با خرید سهام شرکت های نفتی با قیمتی حتی فراتر از قیمت واقعی قصد دارد آینده خود را تضمین کند. این کشور هم اکنون با اقتصادی شتابان به شدت نیازمند مواد خام از جمله انرژی است بنابراین جای تعجب ندارد که فقط از سال گذشته تاکنون تقاضای نفت این کشور ۲۰ درصد افزایش یافته است .

اوپک نیز با تولید نیمی از نفت صادراتی دنیا نقش مهمی در تعیین قیمت ها دارد و با استراتژی کنترلی خود که با سیاست گذاری کشورهای تولید کننده همراه است می تواند منافع تولید کنندگان را در قیمت های بالا تامین کند ، هرچند که بعضی از اعضای آن به دلیل روابط با غرب گاه سیاست های آن را با شکست مواجه می کنند .

از دیگر دلایل افزایش قیمت نفت می توان به پیش بینی های نادرست کارشناسان و همچین احتکار نفت توسط دلالان نامبرد . وقتی به جای کارشناسان و متخصصان دلالان به پیش بینی میزان تولید و ظرفیت کشورهای تولید کننده می پردازند با ارائه آمار غلط باعث ایجاد تشویش در بازار می شوند و با احتکار نفت ، قیمت ها را افزایش می دهند .

علاوه بر این ناآرامی ها در بزرگترین منطقه تولید کننده نفت دنیا ، خاورمیانه نیز تاثیر خود را بر جو حاکم بر بازار نفت گذاشته است . آمریکا با حمله به عراق و سلطه بر منابع نفتی آن خیال خود را از تامین این ماده استراتژیک برای سال های آینده راحت کرد ولی با ایجاد نارضایتی و همچنین حمله به تاسیسات نفتی این کشور و کاهش صادرات آن ، قیمت های جهانی با نوسان های شدیدی روبرو می شوند . آمریکا با حضور نظامی خود در قلب تولیدات نفتی دنیا و لشکرکشی به افغانستان ، کبریت به زیر بشکه باروت نهاده است و روز به روز با دامن زدن به ناآرامی های عراق برای توجیه حضور نظامی خود ، بازار نفت را بیش از پیش متلاطم میکند و با سلطه بر منابع بیکران نفت عراق ، داعیه ی رهبری صنعتی و اقتصادی دنیا را بار دیگر بعد از جنگ جهانی دوم به رخ اروپا و چین میکشد .عربستان نیز که بزرگترین تولید کننده نفت در دنیاست با چالش های شدیدی برای تامین امنیت داخلی خود مواجه است و هر گونه حمله تروریستی به تاسیسات نفتی آن می تواند شک بزرگی به بازار نفت دنیا وارد کند .

روسیه نیز وضع بهتری ندارد . این کشور غیر اوپکی روزانه ۵/۸ میلیون بشکه نفت تولید می کند و بسیاری از کشورهای اروپایی به نفت وگاز آن وابستگی شدیدی دارند . این کشور با مخالفت با فعالیت های شرکت یوکاس که ۲۰ درصد نفت این کشور را تولید میکند بیشتر فعالیت های آن را به تعلیق درآورد و خریداران نفت آن را با مشکل مواجه کرد. سیاست نامشخص مردان کرملین در برخورد با شرکت های خصوصی و سنگ اندازی های پشت پرده بسیار برای جلوگیری از سرمایه گذاری این گونه شرکت ها در تولید نفت ، آینده عرضه نفت توسط این کشور را در هاله ای از ابهام فروبرده است .

از سویی دیگر کمبود امکانات پالایشگاهی در آمریکا نیز تاثیرات روانی زیادی بر بازار نفت و به تبع آن افزایش قیمت این ماده حیاتی گذاشته است .

با وضع استانداردهای سخت گیرانه توسط سازمان های حامی محیط زیست در این کشور که حتی در ایالت های مختلف با یکدیگر تفاوت دارند ، پالایشگاه های مختلف را به رقابتی شدید با یکدیگر برای دست یابی به نفت های سبک ، شیرین و با کیفیت کشانده است ، زیرا تولید بنزین های جدید و کم آلاینده نیاز به نفتی با کیفیت دارد و برای پالایش نفت خام سنگین نیاز به سرمایه گذاری های هنگفتی است که این شرکت ها حاضر به پرداخت آن نیستند و حاضرند به جای آن با یکدیگر و با چین به رقابت بپردازند و همین امر باعث شده که قیمت نفت سبک و شیرین به سرعت روندی رو به رشد به خود بگیرد .

همه این دلایل ، نکاتی مهمی در بر دارند که باید کشورهای تولید کننده را به فکر بیاندازد تا برای استفاده بهینه از نفت خود تمام تلاششان را بکنند ، کشورهای صنعتی دنیا و در راس آنها آمریکا هر روز در تلاشند تا با زور ، روش های دیپلماتیک و یا حتی ارائه آمارهای غلط از کاهش رشد اقتصادی دنیا ، نفت را ارزان تر بخرند. ولی کم کم باید باور کنند که دوران نفت ۳ دلاری به پایان رسیده است و آنها نیز باید حقوق تولید کنندگان را به رسمیت بشناسند زیرا دیگر هیچ گاه قیمت ها پایین نخواهند آمد .

منابع و مآخذ:خبرگزاری موج

 

ارسال نظر